London/Delta Lloyd -arrest


Onderwerpen ‐ Alternatieve causaliteit, hoofdelijke aansprakelijkheid, draagplicht, regres, maatstaf
Artikelen ‐ Art.6:10, 6:99 & 6:102 BW

De feiten

In 1995 werd J. aangereden door een bij Delta Lloyd verzekerd voertuig. Twee jaar later wordt J. aangereden door een bij London verzekerd voertuig. J. en Delta Lloyd hebben in 2002 een vaststellingsovereenkomst gesloten waarbij Delta Lloyd €226.890 aan J. heeft betaald. Het ging hierbij om de schade die hij door beide ongevallen had geleden (en nog zou lijden). J. cedeert in december 2003 alle rechten die hij in verband met de twee gevallen jegens wie dan ook kan doen gelden aan Delta Lloyd. London heeft ter zake van de schade €26.612,70 aan Delta Lloyd vergoed.

Delta Lloyd vordert nu 50% van het door haar aan J. na het tweede ongeval betaalde bedrag van €207.107.81. Het gaat hier om mengschade: de schade kan gevolg zijn van zowel het eerste als het tweede ongeval en is van ten minste een van deze ongevallen het gevolg. Voor London zou dit uitkomen op een bedrag van €76.941,20 (na aftrek van wat London al aan Delta Lloyd had betaald).

De rechtbank oordeelt dat ook het tweede ongeval schade heeft veroorzaakt en dat niet kan worden vastgesteld in welke mate sprake is van schade die alleen het gevolg kan zijn van het tweede ongeval. De rechtbank wijst de vordering van Delta Lloyd toe. Het hof stelt vast dat beide ongevallen de gehele schade na het tweede ongeval kunnen hebben veroorzaakt, zodat Delta Lloyd en London ex artikel 6:99 BW (extern) hoofdelijk aansprakelijk zijn en stelt de draagplicht op 50-50.

Rechtsvraag

Zijn Delta Lloyd en Londen beide hoofdelijk aansprakelijk? Zo ja, wat is de onderlinge draagplicht?

Overweging

De Hoge Raad overweegt dat London en Delta Lloyd op grond van art. 6:99 jo. art. 6:102 BW tegenover J hoofdelijk aansprakelijk waren. De na het tweede ongeval geleden, door Delta Lloyd vergoede schade kan geheel door het tweede ongeval zijn veroorzaakt. De schade moet worden verdeeld in evenredigheid met de mate waarin de aan hen toe te rekenen omstandigheden tot de schade hebben bijgedragen. In de overwegingen van het hof ligt besloten dat in de interne verhouding tussen London en Delta Lloyd niet valt vast te stellen in welke mate de gebeurtenis waarvoor zij aansprakelijk zijn tot het ontstaan van de gehele schade heeft bijgedragen. Door in zodanig geval te aanvaarden dat, behoudens bijzondere omstandigheden, de draagplicht bestaat voor gelijke delen, geeft geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting( r.o. 3.9).

De Hoge Raad verwerpt het beroep.

Rechtsregel

In regresverhoudingen bij alternatieve causaliteit is het uitgangspunt een draagplicht voor gelijke delen voor de hoofdelijke schuldenaren. Er rust een bewijsrisico op de partij die een andere verdeling wenst. De evenredige verdeling geldt alleen wanneer er sprake is van een situatie als in art. 6:99 BW..

Relevante artikelen

Artikel 6:10 BW

1. Hoofdelijke schuldenaren zijn, ieder voor het gedeelte van de schuld dat hem in hun onderlinge verhouding aangaat, verplicht overeenkomstig de volgende leden in de schuld en in de kosten bij te dragen.
2 . De verplichting tot bijdragen in de schuld die ten laste van een der hoofdelijke schuldenaren wordt gedelgd voor meer dan het gedeelte dat hem aangaat, komt op iedere medeschuldenaar te rusten voor het bedrag van dit meerdere, telkens tot ten hoogste het gedeelte van de schuld dat de medeschuldenaar aangaat.
3 . In door een hoofdelijke schuldenaar in redelijkheid gemaakte kosten moet iedere medeschuldenaar bijdragen naar evenredigheid van het gedeelte van de schuld dat hem aangaat, tenzij de kosten slechts de schuldenaar persoonlijk betreffen.

Artikel 6:99 BW

Kan de schade een gevolg zijn van twee of meer gebeurtenissen voor elk waarvan een andere persoon aansprakelijk is, en staat vast dat de schade door ten minste één van deze gebeurtenissen is ontstaan, dan rust de verplichting om de schade te vergoeden op ieder van deze personen, tenzij hij bewijst dat deze niet het gevolg is van een gebeurtenis waarvoor hijzelf aansprakelijk is.

Artikel 6:102 BW

1. Rust op ieder van twee of meer personen een verplichting tot vergoeding van dezelfde schade, dan zijn zij hoofdelijk verbonden. Voor de bepaling van hetgeen zij krachtens artikel 10 in hun onderlinge verhouding jegens elkaar moeten bijdragen, wordt de schade over hen verdeeld met overeenkomstige toepassing van artikel 101, tenzij uit wet of rechtshandeling een andere verdeling voortvloeit.
2 Wanneer de schade mede een gevolg is van een omstandigheid die aan de benadeelde kan worden toegerekend, vindt artikel 101 toepassing op de vergoedingsplicht van ieder van de in het vorige lid bedoelde personen afzonderlijk, met dien verstande dat de benadeelde in totaal van hen niet meer kan vorderen dan hem zou zijn toegekomen, indien voor de omstandigheden waarop hun vergoedingsplichten berusten, slechts één persoon aansprakelijk zou zijn geweest. Indien verhaal op een der tot bijdragen verplichte personen niet ten volle mogelijk blijkt, kan de rechter op verlangen van een hunner bepalen dat bij toepassing van artikel 13 het onvoldaan gebleven deel mede over de benadeelde omgeslagen wordt.

Andere relevante jurisprudentie

Hof Datum Vindplaats Naam Onderwerp
HR 09/10/1992 NJ 1994, 535 Des-dochters Onrechtmatige daad, causali... +
HR 16/06/2000 NJ 2000, 584 Sint Willibrord/V Onrechtmatige daad, causaal... +
HR 19/12/2008 NJ 2009, 28 Smeets/Gemeente Heerlen Causaal verband, omkeringsr... +
HR 21/03/1975 NJ 1975, 372 Aangereden hartpatiënt (Cen... Causaal verband, buiten lij... +
HR 13/06/1975 NJ 1975, 509 Amercentrale Causaal verband, beperking ... +
HR 20/03/1970 NJ 1970, 251 Waterwingebied Causaal verband, redelijke ... +
HR 07/04/2006 NJ 2006, 244 Der Bildtpollen/Miedema Onrechtmatige daad +
HR 14/12/2012 NJ 2013, 236 Embryonaal verkeersslachtoffer schadevergoeding/ proportio... +
HR 25/04/2008 NJ 2008/262 Brandstichting Frieslandhallen Causaal verband inkomensschade +
HR 24/12/2010 NJ 2011/251 Fortis/Bourgonje Causaal verband; proportion... +
HR 13/01/1995 NJ 1997, 175 De Heel/Korver Onrechtmatige daad +
HR 08/04/1983 NJ 1984, 717 Van der Heijden/Holland Schadevergoeding, immaterie... +
HR 08/02/1985 NJ 1986, 137 Renteneurose Schadevergoeding, predispos... +
HR 10/04/2009 RvdW 2009, 514 Philip Morris/X Schadevergoeding, overlijde... +
HR 11/07/2008 RvdW 2008, 724 Bakkum/Achmea Schadevergoeding, overlijde... +
HR 22/02/2002 NJ 2002, 240 Woudsend/V (Kindertaxi) (Sh... Schadevergoeding, shockschade +
HR 28/05/1999 NJ 1999, 564 Gemeente Losser/De Vries (J... Schadevergoeding, verpleging +
Hof 15/11/2005 JA 2006, 33 Val in woonkamer vanwege op... Onrechtmatige daad +
HR 08/09/2000 NJ 2000, 734 Baby Joost Schadevergoeding/smartengeld +
HR 20/06/2003 NJ 2005, 189 Staat/Harrida Égalité-beginsel, rechtmati... +
HR 08/02/2013 LJN BY4600 Van de Steeg/Rabobank Onderzoeksplicht en klachtp... +
HR 25/11/2005 NJ 2007, 141 Skeeler Aansprakelijkheid organisat... +
HR 10/06/1910 W 9038 Zutphense Juffrouw Onrechtmatige daad +
HR 29/01/1993 NJ 1994, 172 Vermobo/Van Rijswijk Natrekking, ongerechtvaardi... +
HR 14/06/2002 NJ 2003, 112 Bramer/Hofman Algemene voorwaarden, redel... +
HR 09/01/1998 NJ 1998, 272 Brok/Huberts Aansprakelijkheid bij non-c... +
HR 12/12/1986 NJ 1987/958 Rockwool/Poly Schadevergoeding derden +
HR 09/11/1990 NJ 1991, 26 Speeckaert/Gradener Medische aansprakelijkheid +
HR 28/03/1997 NJ 1997, 454 Wisman/Trijber Vertegenwoordiging, vergoed... +
HR 12/12/1997 NJ 1998/208 Stein/Driessen Beroep op exoneratieclausul... +
HR 21/06/1991 NJ 1991, 742 Mattel/Borka Beëindiging duurovereenkoms... +
HR 31/01/1997 NJ 1998, 704 De Globe/Groningen Schadevergoeding bij onbevo... +
HR 29/05/1998 NJ 1999, 98 Mooijman/Netjes Buitencontractuele aansprak... +
HR 20/01/2012 NJ 2012, 60 AgfaPhoto Finance/Foto Noort Samenhang tussen overeenkom... +
HR 20/01/2012 NJ 2012, 59 Wierts/Visseren (leistenen ... Tekortkoming in de nakoming... +
HR 27/11/1999 NJ 1999, 380 Van der Meer/Beter Wonen Ontbreken van ingebrekestel... +
HR 05/01/2001 NJ 2001, 79 Multi-Vastgoed/Nethou (plaz... Tekortkoming: keuze tussen ... +
HR 13/11/1936 NJ 1937, 433 Moorman/Bureau Materiaalstaat Iustum pretium-leer +
HR 17/09/2010 RvdW 2010, 1051 Van Mierlo/Onder de Groene ... Opschortingsrecht +
HR 09/12/2011 NJ 2013, 273 Schriftelijkheidsvereiste b... Schriftelijkheidseis van ar... +
HR 20/02/1976 NJ 1976, 486 Pseudo-vogelpest Exoneratiebeding, redelijkh... +
HR 17/01/2014 NJ 2014/236 Mevrouw X/Dakdekkersbedrijf Y Opschortingsrecht +