Turkse werkneemster (Suikerfeest)-arrest


Onderwerpen ‐ Vrijheid van godsdienst, horizontale werking grondrechten
Artikelen ‐ artikel 6 Grondwet

De feiten

Mevrouw Inan, Turkse en aanhangster van de Islam, werkte in Nederland. Zij vroeg een vrije dag om het Suikerfeest te vieren, dit werd door haar werkgever geweigerd. Mevrouw Inan gaf toen aan dat zij dan niet zou komen werken, hierop verklaarde haar werkgever dat in dat geval ontslag zou volgen. Mevrouw Inan kwam inderdaad niet werken op de dag van het Suikerfeest en haar werkgever is toen tot ontslag overgegaan.

Mevrouw Inan vecht haar ontslag aan bij de kantonrechter waar zij in het ongelijk gesteld wordt. In hoger beroep bij de rechtbank wordt haar vordering wel toegewezen, tegen die beslissing gaat de werkgever in cassatie bij de Hoge Raad.

Rechtsvraag

Heeft mevrouw Inan haar werkgever een dringende reden tot ontslag gegeven door weg te blijven van haar werk terwijl zij geen vrij had gekregen?

Overweging

De Hoge Raad begint met de overweging dat het niet toegestaan is onder Nederlands recht om onderscheid te maken tussen verschillende godsdiensten. De wens van een werknemer om voor de viering van een godsdienstige feestdag een snipperdag op te nemen mag dan ook niet verschillend gewaardeerd worden wanneer het gaat om verschillende godsdiensten.

Volgens de Hoge Raad is er "een verschil tussen christelijke feestdagen en feestdagen van andere religies in die zin dat het in het geval van christelijke feestdagen gaat om feestdagen die door de Nederlandse samenleving zijn aanvaard als dagen waarop niet gewerkt behoeft te worden, ongeacht het geloof van de werknemer. Ook al hebben deze feestdagen hun oorsprong in het christelijke geloof, zij zijn tot algemeen aanvaarde vrije dagen geworden, die als zodanig gelden voor allen die aan de Nederlandse samenleving deelnemen, van welk geloof en van welke nationaliteit zij ook zijn."

Hieraan verbindt de Hoge Raad de conclusie dat "volgens andere godsdiensten geldende feestdagen niet met de algemeen erkende christelijke feestdagen op een lijn kunnen worden gesteld voor de beantwoording van de vraag of een werkgever bevoegd is op die andere feestdagen werkzaamheden te verlangen van individuele, naar de betreffende godsdienst levende, werknemers."

De Hoge Raad overweegt vervolgens dat "in de regel de aanwezigheid op het werk in redelijkheid niet kunnen worden verlangd van een werknemer die tijdig tevoren, onder opgaaf van redenen, toestemming voor het opnemen van een snipperdag heeft gevraagd voor de viering van een voor hem belangrijke godsdienstige feestdag. Dit zal anders kunnen zijn indien te verwachten valt dat de gang van zaken in het bedrijf van de werkgever ernstig zal worden geschaad door de afwezigheid van de betrokken werknemer op die dag. Of dit laatste afwijking van vorenbedoelde regel wettigt, zal naar de omstandigheden van het geval moeten worden beoordeeld."

Rechtsregel

Bij toepassing van grondrechten in horizontale verhoudingen moeten de belangen van beide burgers afgewogen worden om te bepalen wat de betekenis van het recht is.

Andere relevante jurisprudentie

Hof Datum Vindplaats Naam Onderwerp
EHRM 06/05/2003 AB 2003, 211 Betuwelijn (Kleyn ea tegen ... Onpartijdigheid, dubbelrol ... +
HR 17/03/1953 NJ 1953, 389 APV Nuth Beperking grondrecht +
HR 10/11/1992 NJ 1993, 197 APV Den Bosch Beperking vrijheid van meni... +
HR 15/04/1994 NJ 1994, 608 Valkenhorst Beperking van het recht om ... +
EHRM 10/11/2005 44774/98 Leyla Sahin tegen Turkije Vrijheid van godsdienst +
HR 28/11/1950 NJ 1951, 117 APV Tilburg Beperking openbarings- en v... +
EHRM 28/09/1995 NJ 1995, 667 Procola Onpartijdigheid, Raad van S... +
HR 26/04/1996 NJ 1996, 728 Rasti Rostelli Privaatrechtelijk handelen ... +
EHRM 13/02/2002 EHRC 2003/28 Refah Partisi Vrijheid van vereniging, de... +
KB 05/06/1986 Stb. 1986, 337 Vloekverbod Ermelo Grondrechten +
EHRM 26/04/1979 NJ 1980, 146 Sunday Times Beperking grondrechten +
ABRvS 28/08/1995 AB 1996, 204 Sluiting drugspand Grondrechten +
EHRM 21/06/1988 NJ 1991, 641 Ärzte für das Leben Vrijheid van vereniging, po... +
EHRM 26/02/2002 28525/95 Unabhangige Initiative Info... Vrijheid van meningsuiting +
EHRM 26/04/1979 NJ 1980, 146 Sunday Times t. UK Vrijheid van meningsuiting,... +
HR 12/12/2003 AB 2004, 93 Aidstest II Horizontale werking grondre... +
EHRM 11/07/2002 28957/95 Christine Goodwin t. Vereni... Private life, margin of app... +
EHRM 28/10/1998 23452/94 Osman t. Verenigd Koninkrijk Positieve verplichtingen +
HR 30/05/1986 NJ 1986, 688 NS/FNV (Spoorwegstaking) Een ieder verbindende bepal... +
HR 13/03/1960 BNB 1960/222 AOW gewetensbezwaren Vrijheid van godsdienst, be... +
EHRM 07/12/1976 5493/72 Handyside t. Verenigd Konin... Vrijheid van meningsuiting +
HR 18/06/1993 NJ 1994, 347 Verplichte aidstest Horizontale werking grondre... +