Pocketbooks II-arrest


Onderwerpen ‐ Lagere regelgeving, onrechtmatige daad
Artikelen ‐ Artikel 7 Gw en artikel 6:162 BW

De feiten

De naamloze vennootschappen Van Tuyl NV en De Bron NV maken samen het plan om pocketboeken te gaan verkopen via kruideniers. Vervolgens vaardigt de staatssecretaris voor Economische zaken (Gerard Veldkamp) een ministeriele beschikking uit waardoor het voortaan verboden is om een boeken te verkopen zonder de hiervoor vereiste vergunning van de Sociaal-Economische Raad. Een ministeriele beschikking behoort tot lagere wetgeving. Van Tuyl NV en De Bron NV bezaten deze vergunning niet en konden daarom niet verder met hun plannen (die al vergevorderd waren).

Rechtsvraag

Is het mogelijk dat lagere, materiële wetgeving een onrechtmatige daad oplevert ex. art. 6:162 BW?

Overweging

Van Tuyl NV en De Bron NV beginnen een rechtszaak tegen de Nederlandse Staat. De Hoge Raad oordeelt in het arrest Pocketbooks I dat de beschikking van de staatsecretaris in strijd is met vrijheid van drukpers ex. art. 7 Grondwet en dat de beschikking dus onverbindend verklaard kan worden.
In het arrest Pocketbooks II vorderen van Tuyl NV en de Bron NV nogmaals de Nederlandse Staat, aangezien zij oordelen recht te hebben op schadevergoeding op grond van de onrechtmatige daad ex. art. 6:162 BW. De Nederlandse Staat is echter van mening dat lagere wetgeving nooit een onrechtmatige daad op kan leveren.

De Hoge Raad stelt hier dat er geen rechtsregel is die de toepasselijkheid van art. 6:162 BW op lagere wetgeving uitsluit en dat ook de aard van de wetgevende functie niet uitsluit dat de onrechtmatige daad van toepassing kan zijn. Van Tuyl NV en De Bron NV hebben dus gewoon recht op schadevergoeding op grond van art. 6:162 BW.

Rechtsregel

Wetgeving in materiële zin (zoals in casu de ministeriele beschikking) dat in strijd is met de Grondwet kan behalve onverbindend verklaard worden ook een onrechtmatige daad opleveren ex. art. 6:162 BW.

Relevante artikelen

Art. 7 Grondwet, 6:162 BW.

Andere relevante jurisprudentie