Lars Rurode-arrest


Onderwerpen ‐ Eigen schuld, onrechtmatige daad
Artikelen ‐ n.v.t.

De feiten

Op 22 september 1979 reed boer Vrieling met zijn traktor en de daaraan gekoppelde aanhangwagen naar een weiland. Hij werd vergezeld door de toen 10-jarige Lars Rurode.
Lars ging regelmatig met Vrieling mee naar het weiland. Bij aankomst werd de traktor met aanhangwagen op het weiland neergezet. Op de aanhangwagen was een melktank geplaatst, terwijl op de voorzijde van de aanhangwagen een vacuumpomp aanwezig was om in het melkleidingcircuit 'vacuum te zuigen'. Het drijfwerk hiervan was niet afgeschermd.
Toen Vrieling omstreeks 17.00 uur in een zogenaamde doorloop-melkwagen zijn koeien ging melken, werd het onderhavige mechanisme in beweging gesteld. Lars is eerst een kreupele koe gaan voeren. Vervolgens is hij, ondanks dat Vrieling hem gewaarschuwd had om uit de buurt te blijven, naar de traktor gelopen om het oliereservoir, dat op de vacuumpomp is aangebracht en waarvan het bovenste deel was losgegaan, te repareren. Hij heeft daarbij getracht het kapotte deel te pakken met zijn linkerhand, terwijl hij zich over de pomp boog. Daarbij is Lars gegrepen door enig onderdeel van het bewegende mechanisme, tengevolge waarvan hij ernstig gewond is geraakt.

De namens Lars tegen Vrieling ingestelde, op art. 1401 BW gebaseerde schadevergoedingsvordering is door de Rechtbank afgewezen: Vrieling behoefde niet te verwachten dat Lars in de nabijheid van de traktor en/of de aanhangwagen en/of het draaiende mechanisme zou komen, zodat de afwezigheid van afdoende beveiliging of het nalaten van maatregelen ter voorkoming van ongevallen niet als maatschappelijk onzorgvuldig kon worden beschouwd.
Anders dan de Rechtbank nam het Hof wel onzorgvuldigheid aan. Op grond van 'eigen schuld' van Lars besliste het hof voorts dat Lars de helft van zijn schade zelf moet dragen.

Rechtsvraag

Is Vrieling aansprakelijk voor de schade die Lars heeft geleden of is er sprake van eigen schuld?

Overweging

De Hoge Raad oordeelt in r.o. 5.2 dat het oordeel van het Hof dat de handelwijze van Lars en de onzorgvuldigheid van Vrieling in gelijke mate tot het ontstaan van de schade hebben bijgedragen, op zichzelf beschouwd, geen blijk geeft van een onjuiste rechtsopvatting. Het Hof had echter ook nog moeten onderzoeken of de billijkheid wegens de eventueel uiteenlopende ernst van die fouten en de andere omstandigheden van het geval een andere verdeling van de schade eist. In dit verband is van belang dat het enerzijds ging om onzorgvuldigheid van Vrieling, bestaande uit het in het leven roepen van risico's voor ongevallen met zeer ernstig letsel in weerwil van de mogelijke nabijheid van kinderen die nu eenmaal gemakkelijk fouten maken, en anderzijds om de mogelijke handelwijze van een kind waarmee Vrieling rekening had moeten houden.

De weergegeven omstandigheden aan de zijde van Vrieling laten geen andere conclusie toe dan dat hij door onzorgvuldigheid een ernstig gevaar in het leven geroepen heeft, met name voor zich in de nabijheid bevindende kinderen. Wanneer een dergelijk gevaar zich verwezenlijkt ten aanzien van een kind waarvan in verband met zijn leeftijd slechts een beperkt inzicht in het betreffende gevaar en een beperkt vermogen zich naar dit inzicht te gedragen mag worden verwacht, eist de billijkheid in beginsel dat de door het kind geleden schade ten laste komt van degene die, onzorgvuldig handelend, dit gevaar in het leven heeft geroepen. Wanneer naar het oordeel van de feitenrechter de omstandigheden van het geval tot een andere uitkomst aanleiding geven, dient hij nader te motiveren waarom dit het geval is.
De Hoge Raad vernietigt het arrest van het Hof.

Rechtsregel

Wie door onzorgvuldigheid een ernstig gevaar in het leven roept voor zich in de nabijheid bevindende kinderen, dient de schade volledig te vergoeden wanneer dat gevaar zich verwezenlijkt ten aanzien van een kind waarvan in verband met zijn leeftijd slechts een beperkt inzicht in het betreffende gevaar en een beperkt vermogen zich naar dit inzicht te gedragen mag worden verwacht.

Andere relevante jurisprudentie

Hof Datum Vindplaats Naam Onderwerp
HR 02/05/2000 NJ 2001, 300 Jansen/Jansen (Verhuizende ... Onrechtmatige daad, ongeluk... +
HR 06/10/1995 NJ 1998, 190 Disloque (Turnster) (Turnon... Onrechtmatige daad, veiligh... +
HR 07/04/2006 NJ 2006, 244 Der Bildtpollen-Miedema (De... Onrechtmatige daad, 'hetgee... +
HR 07/05/2004 NJ 2006, 281 Duwbak Linda Relativiteitsvereiste, onre... +
HR 08/01/1982 NJ 1982, 614 Dorphuis Kamerik Aansprakelijkheid, zorgvuld... +
HR 09/12/1994 NJ 1996, 403 Werink/Hudepohl (Zwiepende ... Onrechtmatige daad, mate va... +
HR 11/11/1983 NJ 1984, 331 Meppelse Ree (Lanting/DLG) Onrechtmatige daad, verwijt... +
HR 17/11/1967 NJ 1968, 42 Pos/Van den Bosch Onrechtmatige daad, aanzett... +
HR 22/11/1974 NJ 1975, 149 Struikelende bakker Onrechtmatige daad, waarsch... +
HR 23/02/2007 NJ 2008, 492 De Groot/Io Vivat (Zeilonge... Onrechtmatige daad, relativ... +
HR 27/05/1988 NJ 1989, 29 Veenbroei Onrechtmatige daad, waarsch... +
HR 11/07/2003 NJ 2005, 103 Van Zuylen/Rabobank Schaijk... Onrechtmatige daad, zorgpli... +
HR 19/01/2007 NJ 2007, 62 Samenloop in het verdelings... Onrechtmatige daad, verdeli... +
HR 05/12/1965 NJ 1966, 163 Kelderluik Onrechtmatige daad, gevaarz... +
HR 22/04/1994 NJ 1994, 624 Taxusstruik Onrechtmatige daad, zorgvul... +
HR 28/05/2004 NJ 2005, 105 Jetblast Onrechtmatige daad, veiligh... +
HR 31/01/1919 NJ 1919, 161 Lindenbaum/Cohen Onrechtmatige daad, onrecht... +
HR 06/09/1996 NJ 1998, 415 Annema/Staat Waarschuwingsplicht, aanspr... +
HR 12/11/2004 NJ 2005, 138 Sneeuwbal Aansprakelijkheid ouders vo... +
HR 17/01/1958 NJ 1961, 568 Beukers/Dorenbos (Tandarts) Onrechtmatige daad, onbevoe... +
HR 21/12/2001 NJ 2002, 75 Delfland/De Stoeterij Onrechtmatige daad, aanspra... +
HR 31/05/1985 NJ 1986, 690 Boon/Prenger onrechtmatige daad, fout ou... +
Hof 15/11/2005 JA 2006, 33 Val in woonkamer vanwege op... Onrechtmatige daad +
HR 08/09/2000 NJ 2000, 734 Baby Joost Schadevergoeding/smartengeld +
HR 20/06/2003 NJ 2005, 189 Staat/Harrida Égalité-beginsel, rechtmati... +
HR 07/04/2006 NJ 2006, 244 Der Bildtpollen/Miedema Onrechtmatige daad +
HR 10/06/1910 W 9038 Zutphense Juffrouw Onrechtmatige daad +
HR 29/01/1993 NJ 1994, 172 Vermobo/Van Rijswijk Natrekking, ongerechtvaardi... +
HR 20/03/1992 NJ 1993, 547 Diemen/Reptax (Bussluis) Onrechtmatige daad gemeente... +
HR 11/03/2014 NJ 2003, 718, Witmarsumer Merke onrechtmatige daad, sport e... +
HR 25/09/1981 NJ 1982, 315 Breda/Nijs Onrechtmatige daad, inbreuk... +
HR 11/12/1987 NJ 1988, 393 Bushalte Ongelukkige samenloop van o... +
HR 14/08/1950 NJ 1951, 17 Röntgenstralen Onrechtmatige daad, exonera... +
HR 11/06/2013 NJ 1997, 175 Ziekenhuis de Heel/Korver Gevaarzetting, Kelderluikfa... +
HR 28/03/2003 NJ 2003, 719 Broere/Kegel (Schaatsongeval) onrechtmatige daad, sport e... +
HR 19/10/2001 NJ 2001, 663 PTT Post/Baas onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 10/12/1999 NJ 2000, 211 Fransen/Pasteurziekenhuis onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 04/10/2002 NJ 2004, 175 Laudy/Fairplay; het Broodme... onrechtmatige daad, werkge... +
HR 11/03/2014 NJ 2004, 176 Dusarduyn/ Du Puy onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 01/07/1993 NJ 1993, 687 Power/Ardross onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 30/03/2007 NJ 2008, 64 Pesti/Noord Hollandsche onrechtmatige daad, opzet e... +
HR 10/12/1999 NJ 2000, 211 Van Riemstdijk/Autop onrechtmatige daad, werkge... +
HR 11/11/2005 NJ 2008, 460 Bayar/Wijnen onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 07/12/2007 NJ 2007, 643 Tahmasebi/Shell onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 10/12/1999 NJ 2000, 211 Tarioui/Vendrig onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 13/07/2007 NJ 2008, 464 Van Veghel / Hendriks Bouwb... onrechtmatige daad, werkgev... +
HR 03/04/1992 NJ 1992, 411 Van Waning/Van der Vliet Bestuurdersaansprakelijkhei... +
HR 25/09/1981 NJ 1982, 443 Osby Aansprakelijkheid moederven... +
HR 02/05/1997 NJ 1997, 740 Kip/Rabobank Winterswijk Afgeleide schade bij een aa... +
Rb 19/03/2014 RAV 2014/67 X/Stichting Singelveste All... Onrechtmatige daad +
HR 13/01/1995 NJ 1997, 175 De Heel/Korver Onrechtmatige daad +
HR 30/09/1994 NJ 1996, 196 Staat/Shell Onrechtmatigheid, relativit... +
Hof Ar... 08/11/2011 LJN BU7821, JA ... Val van klimmuur Onrechtmatige daad +
HR 23/11/2012 NJ 2013, 302 Villa Mundo Bestuurdersaansprakelijkhei... +
HR 31/01/1997 NJ 1998, 704 De Globe/Groningen Schadevergoeding bij onbevo... +
HR 29/05/1998 NJ 1999, 98 Mooijman/Netjes Buitencontractuele aansprak... +
HR 20/01/2012 NJ 2012, 59 Wierts/Visseren (leistenen ... Tekortkoming in de nakoming... +
HR 17/01/1958 NJ 1961, 568 Tandarts (Beukers/Dorenbos) Onrechtmatige daad, relativ... +