Medisch protocol Leeuwarden-arrest


Onderwerpen ‐ Medische aansprakelijkheid, protocol
Artikelen ‐ n.v.t.

De feiten

De patient heeft in het ziekenhuis een arthroscopie aan de linkerknie ondergaan waarbij een deel van de meniscus is verwijderd. Bij controle na de operatie wordt de diagnose trombose in het linkerbeen en later ook in het rechtebeen vastgesteld. Er komt vast te staan dat er volgens procotol een anti-stollingsmiddel had moeten worden teogediend. Dit is echter in dit geval nagelaten. De patient stelt het ziekenhuis en de chirurg aansprakelijk voor de door hem opgelopen schade op grond van toerekenbare tekortkoming en/of onrechtmatige daad wegens het niet naleven van het protocol.

Rechtsvraag

Heeft het niet naleven van het protocol als toerekenbare tekortkoming te gelden?

Overweging

De Rechtbank stelde vast dat het verband tussen de ingreep en de daarna opgetreden trombose voldoende aannemelijk was.
Het Hof heeft geoordeeld dat de afwijking van het protocol heeft te gelden als een tekortkoming. De voorgeschreven anti-stollingstherapie heeft het karakter van een veiligheidsnorm die is geschonden zodat causaal verband tussen de gedraging en de schade in beginsel is gegeven.
De Hoge Raad oordeelt dat het Hof geen blijk heeft gegeven van een onjuiste rechtsopvatting door te oordelen dat in de gegeven omstandigheden het niet naleven van het protocol als toerekenbare tekortkoming heeft te gelden. Van het ziekenhuis en chirurg mag verwacht worden dat zij zich in beginsel houden aan de door henzelf opgestelde voorschriften met betrekking tot verantwoord medisch handelen. Afwijking van die voorschriften is slechts aanvaardbaar indien zulks in het belang van een goede patiëntenzorg wenselijk is. Nu het niet toepassen van de door het protocol voorgeschreven behandeling uitsluitend te wijten was aan ‘vergeten’ en dus van een beargumenteerde afwijking van voormeld voorschrift geen sprake was, behoefde het Hof niet in te gaan op de stelling van ziekenhuis en chirurg dat binnen de beroepsgroep als geheel verschil van inzicht bestond omtrent de in het protocol voorgeschreven behandeling. Nu het overtreden voorschrift diende om het risico op het post-operatief optreden van trombose tegen te gaan, te verkleinen, en de patiënt aanspraak op naleving van het protocolvoorschrift mocht maken, geeft het oordeel van het Hof, dat het causaal verband tussen de verweten gedraging en de opgelopen schade in beginsel is gegeven, niet blijk van een onjuiste rechtsopvatting.

Rechtsregel

Van ziekenhuis en aan ziekenhuis verbonden artsen mag verwacht worden dat zij zich houden aan door henzelf opgestelde voorschriften m.b.t. verantwoord medisch handelen; afwijking van die voorschriften slechts aanvaardbaar indien zulks in belang goede patiëntenzorg wenselijk is.

Andere relevante jurisprudentie