Bakkum/Achmea-arrest


Onderwerpen ‐ Schadevergoeding, overlijdensschade
Artikelen ‐ Artikel 6:108 lid 1 BW

De feiten

Een moeder van twee jonge kinderen komt als gevolg van een verkeersongeval te overlijden. Haar echtgenoot vordert van de verzekeraar van de automobilist, die de vrouw heeft aangereden, een vergoeding van de schade die de twee kinderen, van zeven en vier, oplopen als gevolg van het overlijden van hun moeder op grond van art. 6:108 lid 1 sub d BW. De verzekeraar, Achmea, had de aansprakelijkheid voor de schade erkend maar stelt dat zij niet is gehouden om de schade van de twee kinderen te vergoeden. Na het ongeval hertrouwde de man en nam een stiefmoeder de huishoudelijke taken op zich.

Rechtsvraag

Is Achmea gehouden om de schade van de twee kinderen te vergoeden?

Overweging

De rechtbank wees de vordering van de vader toe wegens gederfde levensonderhoud. Het hof wees de vordering af omdat er volgens haar geen kosten waren gemaakt voor huishoudelijke hulp en wegens het feit dat de kinderen inmiddels een stiefmoeder hadden die de huishoudelijke taken op zich nam. De Hoge Raad stelde dat de vraag, of de kinderen een vergoeding voor gederfd levensonderhoud dienen te krijgen, moet worden beoordeeld aan de hand van de concrete omstandigheden waar de kinderen in verkeren. Deze concrete omstandigheden zijn, de leeftijd van de kinderen, de gezinssamenstelling, de financiële positie van de kinderen en de aard van de huishoudelijke werkzaamheden die de overledene voor de kinderen verrichte. In een aantal gevallen kan echter van de concrete omstandigheden worden geabstraheerd. Zo is niet van belang of er daadwerkelijk kosten voor huishoudelijke hulp zijn gemaakt, dit omdat er bij het overlijden van een ouder vrijwel altijd familie en vrienden klaarstaan die kosteloos helpen. Tevens is niet van belang of de nog levende ouder met iemand anders trouwt of gaat samenwonen, omdat dit zou betekenen dat de onderhoudslast op de stiefouder zou komen te liggen in plaats van de aansprakelijke persoon. De Hoge Raad oordeelt derhalve dat Achmea gehouden is om de schade van de kinderen te vergoeden.

Rechtsregel

Indien een ouder overlijdt kan de schade die de kinderen lijden wegens gederfde levensonderhoud voor vergoeding in aanraking komen, ook al zijn er geen daadwerkelijke kosten gemaakt en hebben de kinderen een stiefouder gekregen.

Relevante artikelen

Art. 6:108 BW:
Lid 1, sub d: Aan degene die met de overledene in gezinsverband samenwoonde en in wiens levensonderhoud de overledene bijdroeg door het doen van de gemeenschappelijke huishouding, voor zover hij schade lijdt doordat na het overlijden op andere wijze in de gang van deze huishouding moet worden voorzien.

Andere relevante jurisprudentie

Hof Datum Vindplaats Naam Onderwerp
HR 08/04/1983 NJ 1984, 717 Van der Heijden/Holland Schadevergoeding, immaterie... +
HR 08/02/1985 NJ 1986, 137 Renteneurose Schadevergoeding, predispos... +
HR 10/04/2009 RvdW 2009, 514 Philip Morris/X Schadevergoeding, overlijde... +
HR 22/02/2002 NJ 2002, 240 Woudsend/V (Kindertaxi) (Sh... Schadevergoeding, shockschade +
HR 28/05/1999 NJ 1999, 564 Gemeente Losser/De Vries (J... Schadevergoeding, verpleging +
Hof 15/11/2005 JA 2006, 33 Val in woonkamer vanwege op... Onrechtmatige daad +
HR 08/09/2000 NJ 2000, 734 Baby Joost Schadevergoeding/smartengeld +
HR 20/06/2003 NJ 2005, 189 Staat/Harrida Égalité-beginsel, rechtmati... +
HR 08/02/2013 LJN BY4600 Van de Steeg/Rabobank Onderzoeksplicht en klachtp... +
HR 25/11/2005 NJ 2007, 141 Skeeler Aansprakelijkheid organisat... +
HR 07/04/2006 NJ 2006, 244 Der Bildtpollen/Miedema Onrechtmatige daad +
HR 10/06/1910 W 9038 Zutphense Juffrouw Onrechtmatige daad +
HR 29/01/1993 NJ 1994, 172 Vermobo/Van Rijswijk Natrekking, ongerechtvaardi... +
HR 14/12/2012 NJ 2013, 236 Embryonaal verkeersslachtoffer schadevergoeding/ proportio... +
HR 14/06/2002 NJ 2003, 112 Bramer/Hofman Algemene voorwaarden, redel... +
HR 09/01/1998 NJ 1998, 272 Brok/Huberts Aansprakelijkheid bij non-c... +
HR 12/12/1986 NJ 1987/958 Rockwool/Poly Schadevergoeding derden +
HR 13/01/1995 NJ 1997, 175 De Heel/Korver Onrechtmatige daad +
HR 09/11/1990 NJ 1991, 26 Speeckaert/Gradener Medische aansprakelijkheid +
HR 28/03/1997 NJ 1997, 454 Wisman/Trijber Vertegenwoordiging, vergoed... +
HR 12/12/1997 NJ 1998/208 Stein/Driessen Beroep op exoneratieclausul... +
HR 21/06/1991 NJ 1991, 742 Mattel/Borka Beëindiging duurovereenkoms... +
HR 31/01/1997 NJ 1998, 704 De Globe/Groningen Schadevergoeding bij onbevo... +
HR 29/05/1998 NJ 1999, 98 Mooijman/Netjes Buitencontractuele aansprak... +
HR 20/01/2012 NJ 2012, 60 AgfaPhoto Finance/Foto Noort Samenhang tussen overeenkom... +
HR 20/01/2012 NJ 2012, 59 Wierts/Visseren (leistenen ... Tekortkoming in de nakoming... +
HR 27/11/1999 NJ 1999, 380 Van der Meer/Beter Wonen Ontbreken van ingebrekestel... +
HR 05/01/2001 NJ 2001, 79 Multi-Vastgoed/Nethou (plaz... Tekortkoming: keuze tussen ... +
HR 13/11/1936 NJ 1937, 433 Moorman/Bureau Materiaalstaat Iustum pretium-leer +
HR 17/09/2010 RvdW 2010, 1051 Van Mierlo/Onder de Groene ... Opschortingsrecht +
HR 09/12/2011 NJ 2013, 273 Schriftelijkheidsvereiste b... Schriftelijkheidseis van ar... +
HR 20/02/1976 NJ 1976, 486 Pseudo-vogelpest Exoneratiebeding, redelijkh... +
HR 17/01/2014 NJ 2014/236 Mevrouw X/Dakdekkersbedrijf Y Opschortingsrecht +
HR 18/12/2009 NJ 2012, 614 London/Delta Lloyd Alternatieve causaliteit, h... +