Prijzenbeschikking medisch specialisten (Staat/LSV)-arrest


Onderwerpen ‐ Bevoegdheden rechter, buitenwerking stellen AVV
Artikelen ‐ Artikel 112 Gw

De feiten

Er is sprake van een prijzenbeschikking die ingaat tegen bepalingen gesteld in de Prijzenwet. Vandaar dat een groep artsen samen met de speciallistenvereniging hiertegen beroep instelt. Zij stellen dat de Nederlandse Staat onrechtmatig handelt door de beschikking uit te voeren. In eerste instantie stelt de rechter de groep artsen en de specialistenvereniging in het gelijk, maar hiertegen gaat de Nederlandse Staat in cassatie. Zij zijn van mening dat het niet binnen de bevoegdheid van de rechtsprekende macht ligt om een algemeen verbindend voorschrift buiten werking te stellen.

Rechtsvraag

Heeft de rechter de mogelijkheid om een algemeen verbindend voorschrift (avv) buiten werking te stellen?

Overweging

De Hoge Raad oordeelt dat het in principe niet de bedoeling is dat de rechtsprekende macht avv’s buiten werking stelt. Echter oordeelt zij dat in het geval dat:

“ een voorschrift onmiskenbaar onverbindend is, en van de betrokkenen niet gevergd kan worden dat zich ze naar de uitvoering, van deze voorshands onmiskenbaar onrechtmatige beschikking, richten, dit mede in verband met de daarvan voor hem te verwachten schade, terwijl er bovendien geen andere rechtsgang openstaat om zich tot te wenden, dan kan de rechter dit toch doen”.

Rechtsregel

Een algemeen verbindend voorschrift kan buiten werking worden gesteld, maar alléén mits er aan de volgende voorwaarden is voldaan:

a. De avv is onmiskenbaar onverbindend.
b. Indien de avv toch zal worden uitgevoerd, wordt er grote schade verwacht.
c. Er staat geen andere rechtsgang open om een voorziening te treffen.

Indien er aan deze voorwaarden niet voldaan is, zal het absoluut ongeoorloofd zijn voor de rechter om de avv buiten werking de stellen.

Relevante artikelen

Art. 112 grondwet

Andere relevante jurisprudentie